Naar de inhoud
Lokaal nieuws Uden

Nieuws Door Redactie

Wonen in het buitengebied rond Uden: waarom steeds meer mensen hun boerderij splitsen

Wie door het buitengebied van Uden, Volkel of Odiliapeel fietst, ziet ze overal: statige boerderijen met een woongedeelte aan de voorkant en een grote stal of schuur erachter. Veel van die bedrijfsgedeelten staan al jaren leeg. Tegelijk zoeken jonge gezinnen en ouder wordende ouders naar een betaalbare plek dicht bij familie. Boerderijsplitsing brengt die twee werelden steeds vaker bij elkaar.

Te veel huis voor één huishouden

Boerderijen zijn gebouwd voor een manier van leven die grotendeels is verdwenen. De boer stopt, de koeien zijn weg en wat overblijft is een gebouw met honderden vierkante meters waar weinig mee gebeurt. Onderhoud aan het dak, de gevels en de installaties kost wel geld, ook als de ruimte ongebruikt blijft.

Daar komt bij dat de woningmarkt in de regio krap is. Jongeren die in hun dorp willen blijven, vinden moeilijk iets. Ouders willen dichter bij hun kinderen wonen zonder hun vertrouwde plek op te geven. Een boerderij die plaats biedt aan twee huishoudens lost beide vraagstukken in één keer op.

Wat houdt boerderijsplitsing in?

Bij boerderijsplitsing wordt één agrarische woning met bijgebouwen omgezet in twee, of soms meer, zelfstandige woningen. Elke woning krijgt een eigen voordeur, eigen voorzieningen en meestal een eigen adres. Het karakter van het gebouw blijft zoveel mogelijk behouden. De lange gevel, het grote dak en de oude deeldeuren zijn vaak juist wat bewoners aantrekt.

Of splitsing mogelijk is, hangt af van het omgevingsplan van de gemeente. Sinds de invoering van de Omgevingswet in 2024 maken gemeenten daar hun eigen afwegingen in. Vaak spelen voorwaarden mee zoals de cultuurhistorische waarde van het pand, de minimale inhoud van de woningen en de vraag of overtollige stallen worden gesloopt.

Begin bij de haalbaarheid

De grootste fout die eigenaren maken, is meteen gaan tekenen of een aannemer bellen. Eerst moet duidelijk zijn wat er op die specifieke locatie mag. Een haalbaarheidsonderzoek brengt de regels, de technische staat van het gebouw en de globale kosten in kaart. Pas daarna is het zinvol om aan een ontwerp te beginnen.

Lokale kennis maakt daarbij verschil. Uden grenst aan Meierijstad, en daar zijn de regels voor het buitengebied weer anders ingevuld. Veel inwoners zoeken daarom gericht op architect Veghel of Uden, omdat ze iemand willen die de gemeenten en hun procedures van binnenuit kent.

Ook over de provinciegrens

De vraag naar splitsing beperkt zich niet tot Brabant. In het Land van Cuijk en rond Nijmegen staan vergelijkbare boerderijen met vergelijkbare uitdagingen. Wie daar een plan heeft, doet er goed aan om bij het vergelijken van architecten Nijmegen en omgeving te letten op ervaring met agrarische gebouwen. Een stadswoning verbouwen is iets heel anders dan een oude langgevel ombouwen tot twee energiezuinige woningen.

Samen ontwerpen, samen bouwen

Bij een splitsing komen veel partijen samen: de gemeente, de eigenaar, de toekomstige bewoners, de aannemer en vaak ook adviseurs voor constructie, ecologie of erfgoed. Een architect die het overzicht houdt, voorkomt dat het project vastloopt op een detail.

Een bureau dat zich hierin heeft gespecialiseerd, is Van Hooft Architecten uit Eerde. Het werkt al ruim vijftig jaar in het buitengebied en zit vanaf het begin samen met een aannemer aan tafel. Zo is al vroeg duidelijk wat een plan kost en hoe lang het duurt. Bewoners lopen bovendien met een VR-bril door hun nieuwe woning voordat er iets verbouwd wordt.

Tips voor wie twijfelt

Heb je een boerderij en speel je met de gedachte om te splitsen? Zoek dan eerst het omgevingsplan van je gemeente op en kijk welke regels er gelden voor jouw perceel. Bespreek met je familie wie er straks gaat wonen en wat ieder nodig heeft. En laat een deskundige de staat van het gebouw beoordelen voordat je plannen maakt die later niet haalbaar blijken.

Zo kan een leegstaande stal uitgroeien tot een thuis voor een nieuwe generatie, midden in het Brabantse landschap.

Deel dit artikel Facebook WhatsApp LinkedIn

Meer nieuws uit Uden

Alle nieuws